Art2 > No.88
เรื่อง > ฟองสมุทร



ในกิจกรรมทางศิลปะนั้น นอกจากผลงานศิลปะที่ต้องการนำเสนอแล้ว หากคุ้นเคยกับมันบ้างจะพบว่า รายรอบผลงานศิลปะเหล่านั้นมีพิธีกรรมต่างๆ ถูกจัดวางไว้มากมาย โดยเฉพาะในวันเปิดตัวศิลปะหรือวันเปิดนิทรรศการที่พิธีกรรมต่างๆ ปรากฏให้เห็นทั้งในแบบที่แสนจะธรรมดาไปจนถึงเลิศหรู แขกเหรื่อหรือสักขีพยานก็มีตั้งแต่คนธรรมดาจนถึงเศรษฐีไฮโซที่ดูๆ แล้วไม่น่าจะมีรสนิยมร่วมกันได้ อย่างน้อยก็มีวันนี้แหละที่สามารถมาเดินเคียงข้างกันได้ในพิธีเปิดนิทรรศการ สำหรับประธานในพิธีก็มีตั้งแต่คนสูงส่ง จะเป็นด้วยตำแหน่งทางสังคมเศรษฐกิจสูง หรือจะเป็นด้วยความสัมพันธ์หรือความหมายส่วนตัวที่มีต่อศิลปิน จากนั้นก็จะเป็นการกล่าวเปิดงาน ตัดริบบิ้น ไปจนถึงตีไหตีกระป๋องตามแต่ผู้จัดจะคิดสรรมาได้

พิธีกรรมอีกอย่างที่ดำเนินควบคู่กับพิธีเปิดดังที่กล่าวมาแล้วนั้น ซึ่งบางครั้งแม้ว่าจะไม่มีพิธีเปิดแบบเป็นทางการเสียด้วยซ้ำ แต่พิธีกรรมที่ต้องมีคืองานเลี้ยง ไม่ว่าจะเป็นอาหารหรือของว่างและเครื่องดื่ม ที่หากสังเกตแล้วจะพบว่าพิธีกรรมที่ว่านี้ไม่ได้สัมพันธ์กับชื่อเสียงของ ศิลปิน เพราะไม่ว่าจะเป็นศิลปินใหญ่หรือศิลปินเล็ก ศิลปินดังมากหรือศิลปินดังน้อย ล้วนจัดงานเลี้ยงทั้งสิ้น จะเลี้ยงใหญ่หรือเลี้ยงเล็กก็ตามแต่งบประมาณที่วางไว้... แต่ต้องเลี้ยง งานเลี้ยงเนื่องในงานเปิดนิทรรศการศิลปะจึงดูประหนึ่งว่าเป็นส่วนหนึ่งของ ศิลปะวันนี้ไปแล้ว แต่จะว่าไปก็ไม่ใช่แต่บ้านเรา บ้านเมืองอื่นๆ ก็ล้วนจัดเลี้ยงทั้งสิ้น นอกจากการวางตัวให้เนียนๆ แล้ว หลายคราวคำถามติดตลกจึงเกิดขึ้นให้ได้ยินเสมอๆ ว่า แล้วคนมางานมาดูศิลปะหรือมากินกันแน่

ในยุคสมัยที่ศิลปะไม่ได้ดำเนินแต่ในรูปของผลงานและนิทรรศการ แต่ดำเนินไปด้วยส่วนอื่นๆ อาทิกิจกรรม ไม่ว่าจะเป็นเรื่องวิชาการ อย่างงานวิจัย งานสัมมนา กิจกรรมเชิงปฏิบัติการ ปฏิบัติการเชิงทดลอง ฯลฯ หรือการรวมกลุ่มบุคคลทั้งในและต่างสาขาศิลปะดำเนินกิจกรรมร่วมกัน ซึ่ง ‘โปรเจ็กต์ติสต์แดก’ ถือเป็นการรวมกันเฉพาะกิจของหนุ่มสาวกลุ่มหนึ่งที่สนใจและติดตามงานศิลปะ พร้อมๆ กับการติดตามรสชาติอาหารในงานเปิดนิทรรศการด้วย ศิลปินกลุ่มนี้ประกอบไปด้วยบุคคลที่หน้าตาคุ้นเคยในแวดวงศิลปะร่วมสมัย อย่างณัฐณรัณ บัวลอย หรือที่รู้จักในชื่อเล่นฝรั่งๆ ว่าแฟต ตามรูปร่างตุ้ยนุ้ยของเขา กับผองเพื่อนอย่างพิสิฐกุล ควรแถลง (กระเดื่อง) ศิลปินและนักวาดภาพประกอบฝีมือดี อรวรรณ อรุณรักษ์ (นอย) ศิลปินหญิงรุ่นใหม่ที่มีแนวคิดน่าสนใจและน่าติดตาม อภิชาติ ยิ้มย่อง (เอก) บรรณาธิการของนิตยสารใต้ดินที่ชื่อห่ามๆ ว่า ‘ห่าม’ และคนสุดท้ายคือวรวุฒ เจียรนัย (เต๋า) ศิลปินและกราฟฟิกดีไซเนอร์ซึ่งคนอาจจะคุ้นหน้าน้อยกว่าสี่คนแรก

โปรเจ็กต์ติสต์แดกนี้ แน่นอนที่ว่าแผลงมาจากคำตลาดที่แสดงถึงอาการของคนที่เรียกว่าพวกหัวศิลป์ ที่คนอื่นไม่ว่าจะเป็นคนรอบข้างหรือคนนอกใช้เรียกอาการคนหัวศิลป์ยามที่ทำ สิ่งแปลก แผลง กระทั่งถึงการใช้อารมณ์ที่ฟุ่มเฟือยผิดชาวบ้านชาวช่อง ในเวลาเดียวกันคำว่า ‘ติสต์แดก’ นี้ก็แสดงนัยของการยอมรับอาการที่ไม่ปกติดังกล่าวของคนหัวศิลป์เหล่านั้นว่า สามารถเข้าใจและยอมรับได้ (เป็นกรณีพิเศษ) ที่เห็นบ่อยๆ ก็เป็นการสร้างอัตลักษณ์ที่แฝงมากับเป้าหมายทางการตลาดในยุคทุนนิยมโลกาภิ วัตน์

อย่างไรก็ดีคำคำนี้ถูกใช้ในยุคหนึ่ง แต่ศิลปินร่วมสมัยหลายๆ คนที่มีแนวคิดต่างออกไป โดยเฉพาะพวกที่เชื่อและใช้เหตุผลก็ไม่ยอมรับกับอาการที่ว่านี้ และมองว่ามันออกจะเป็นการเหลวไหลเกินไปของคนที่ใช้อารมณ์ ดังนั้นจะเห็นว่าศิลปินร่วมสมัยรุ่นใหม่ๆ จึงไม่มีอาการที่ว่านี้และดูเป็นคนธรรมดาๆ มากกว่าการพยายามสร้างอัตลักษณ์ อย่างไรก็ดี โปรเจ็กต์ติสต์แดกนี้มองงานศิลปะกับการกินในวันเปิดงานว่าอะไรเป็นประเด็น แน่ระหว่างศิลปะกับอาหาร กับการสร้างกิจกรรมไม่ว่าจะเป็นสติกเกอร์ คูปองสะสมแต้มเพื่อแลกของรางวัล ใครที่สนใจสามารถโทร.08 1795 6846 เพื่อเข้าร่วมโปรเจ็กต์ได้ การมองศิลปะกับชีวิตประจำวันในแง่มุมเบาๆ ทางออกสำหรับคนเบื่อศิลปะหนักๆ โดยเฉพาะโลโก้ที่เป็นหมูหันกับพู่กันหักนี่มันได้ใจคนไปหลายคนทีเดียว


เรื่อง > ฟองสมุทร
ที่มา : mars magazine > Art2 > No.88