หอศิลป์ร่วมสมัยแห่งควีนส์แลนด์ เมืองบริสเบน ประเทศออสเตรเลีย หรือ โกมา (GoMA) 
ร่วมกับศูนย์ศิลปะร่วมสมัยปอมปิดู (Centre Pompidou) กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส จัดนิทรรศการ Surrealism The Poetry of Dreams รวบรวมผลงานเกือบ 200 ชิ้น ของ 56 ศิลปินเซอร์เรียลิสม์ ทั้งงานจิตรกรรม ประติมากรรม ภาพถ่าย ภาพยนตร์ ดรอว์อิง และคอลลาจ ฯลฯ จัดแสดงที่ หอศิลป์โกมา ประเทศออสเตรเลีย 

Surrealism The Poetry of Dreams นับเป็นนิทรรศการครั้งสำคัญของออสเตรเลีย โดยเฉพาะชิ้นงานเด็ดๆ หลายๆ ชิ้นที่ไม่เคยออกไปแสดงนอกกรุงปารีสมาก่อน ทว่า ได้นำมาจัดแสดงไกลถึงอีกทวีป เพื่อที่ทุกคนจะได้เห็นความเคลื่อนไหวครั้งสำคัญในแวดวงศิลปะอย่างชัดเจน 



ในนิทรรศการมีการบอกเล่าประวัติความเป็นมาของศิลปะแนวเหนือจริง หรือ เซอร์เรียลิสม์ ให้เห็นภาพรวมว่า พัฒนามาจากศิลปะแนวทดลองเล็กๆ อย่าง ดาดา (Dada) ได้อย่างไร ก่อนที่จะมาเป็นศิลปะเหนือจริงอย่างเต็มรูปแบบ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การนำเสนอผลงานและบทสัมภาษณ์ผู้บุกเบิกดังๆ ทั้ง จอร์โจ เด คิริโก และ มักซ์ แอร์นสต์ ไปจนถึงประติมากรรมรูปร่างแปลกๆ ของ มาร์กเซล ดูชอมป์ และผลงานภาพถ่าย/ภาพยนตร์ ฝีมือ แมน เรย์ 

ศิลปะแนวเหนือจริง หรือเซอร์เรียลิสม์ (Surrealism) เริ่มก้าวเดินเตาะแตะๆ ตั้งแต่ต้นทศวรรษที่ 1920 โดยศิลปินผู้มีส่วนสำคัญในการพัฒนาศิลปะแนวนี้ให้เดินไปข้างหน้า ได้แก่ อองเดร เบรอตง นักคิดนักเขียนผู้สนับสนุนแนวทางดาดาอิสม์ เขารวมกลุ่มกับนักเขียนแนวทางเดียวกัน อย่าง หลุยส์ อารากง และฟิลิปป์ ซูโปลต์ ออกวารสารเผยแพร่ผลงานทางความคิด ชื่อ Litterature (ลิตเตราตูร์) 



แนวคิดหลักๆ ของคนกลุ่มนี้คือ ต่อต้านสงคราม พวกเขาต้องการสังคมที่สมบูรณ์แบบ และติดจะฟุ้งฝันถึงความเท่าเทียมกันแบบมาร์กซิสต์ ความเคลื่อนไหวเล็กๆ แต่คิดใหญ่อย่าง ดาดา แผ่ขยายไปในวงกว้าง โดยในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 นั้น ได้แทรกซึมเข้าไปสู่ศิลปินร่วมสมัยในขณะนั้น แน่นอนว่า ศูนย์กลางแห่งความเปลี่ยนแปลงอยู่ที่กรุงปารีส ซึ่งคำว่า Surrealism บัญญัติขึ้นครั้งแรกโดยนักเขียนบทละคร กิลโยม อะโปลยิแนร์ ซึ่งปรากฏในบทละครเรื่อง Les Mamelles de Tiresias (ค.ศ. 1917) ก่อนที่กลุ่มศิลปินจะยึดเอาคำนี้มาใช้อย่างเป็นทางการ ในปี 1924 

นิทรรศการครั้งนี้ เป็นการรวบรวมจิตรกรและประติมากรที่โดดเด่นมากมายแห่งยุค ไม่ว่าจะเป็น ซัลบาดอร์ ดาลิ เรอเน มากริตต์ วิคตอร์ บราวเนอร์ โฆอัน มิโร อัลแบร์โต จาโคเมตติ มักซ์ แอร์นสต์ แล้วก็ โปล เดลโฟซ์ 



ขณะที่ภาพถ่ายและภาพยนตร์นั้นนับว่า มีผลงานโดดเด่นไม่แพ้ทัศนศิลป์และประติมากรรมในนิทรรศการ Surrealism : The Poetry of Dreams ณ เมืองบริสเบนครั้งนี้ โดยในส่วนของภาพยนตร์อัดแน่นไปด้วยผลงานของ ลูวิส บูยูเวล ซัลบาดอร์ ดาลิ เรอเน แกลร์ และแมน เรย์ 

ด้านภาพถ่ายเซอร์เรียลิสม์ ผู้ไปชมจะได้เห็นงานของ ฮันส์ เบลล์เมอร์ บราสไซยี (ฉายาของ กายูลา ฮาลาสซ์) โคล้ด กาอุน ดอร่า มาร์ อีไล โลทาร์ และฌักส์อองเดร บวฟฟารด์ 





ไม่เพียง “จัดเต็ม” ศิลปะแห่งยุคเซอร์เรียลิสม์เท่านั้น นิทรรศการครั้งนี้ยังบอกเล่าถึงอิทธิพลความเชื่อมโยงสู่ศิลปะยุคถัดๆ มา โดยเอ่ยอ้างถึงศิลปินที่ได้รับแรงกระเพื่อมจากศิลปะยุคนี้ ไม่ว่าจะเป็น แจ็กสัน พอลล็อก อาร์ชีเล กอร์คี แล้วก็โจเซฟ คอร์เนลล์ พร้อมผลงานศิลปะของพวกเขาเหล่านี้ด้วย 

นิทรรศการ Surrealism : The Poetry of Dreams จัดแสดง ณ หอศิลป์ร่วมสมัยแห่งควีนส์แลนด์ เมืองบริสเบน ประเทศออสเตรเลีย ตั้งแต่วันนี้จนถึง 2 ต.ค. ศกนี้ จันทร์–ศุกร์ เปิด 10.00–17.00 น. เสาร์–อาทิตย์ 09.00–17.00 น. โทร. +0738407303 

โดย: อฐิณป ลภณวุษ

ที่มา: posttoday.com / 13 กรกฎาคม 2554